عنوان طرح: سنجش سواد سلامت بزرگسالان ایرانی ساکن شهرها
مجری: علی منتظری
همکاران اصلی: محمود طاووسی، علی اصغر حائری، شهرام رفیعی فر
سایر همکاران: کتایون جهانگیری، آتوسا سلیمانیان، فاطمه سر بندی، منا سادات اردستانی، اکرم هاشمی، حسین بیگ زاده
کارفرما:موسسه ملی تحقیقات سلامت وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی
سال اختتام: 1394

چکیده:
پژوهش حاضر به منظور سنجش سواد سلامت مردم ایران انجام شد. نمونه مورد نظر از کلیه ایرانیان با سواد و بزرگسالان 18 تا 65 سال ساکن شهرها (مراکز استان ها و یک شهر با انتخاب تصادفی در هر استان) انتخاب شد. در این مطالعه تعداد 20571 از شهروندان ایرانی شرکت کردند. ابزار گردآوری داده ها در این مطالعه پرسشنامه سنجش سواد سلامت منتظری و همکاران (HELIA) بود. میانگین (انحراف معیار) سن افراد مورد مطالعه(11.80) 34.92 بود. حدود 51 درصد از افراد مورد مطالعه زن و حدود 49 درصد مرد بودند. میانگین (انحراف معیار) تعداد سال های تحصیل شرکت کنندگان در مطالعه (3.79) 11.96 بود. حدود 8% شرکت کنندگان بی کار، 6 % بازنشسته، 15% دانشجو/دانش آموز، 33% خانه دار و 38% شاغل بودند. بر اساس نتایج این مطالعه میانگین (انحراف معیار) امتیاز سواد سلامت جمعیت 65-18 سال با سواد شهرنشین کشور از 100 امتیاز،( 15.16) 68.32 بود. نتایج نشان داد حدود 44 درصد از جمعیت 65-18 سال باسواد شهرنشین کشور از سواد سلامت محدود برخوردارند. همچنین به رغم اختلاف ناچیز میانگین امتیاز سواد سلامت مردان ( 67.60) و زنان (69.02)، این تفاوت با توجه به اندازه نمونه بالا از نظر آماری معنادار نشان داد ( P<0.05). در میان متغیرهای مورد نظر در این مطالعه سال های تحصیل و سن، بیش ترین تأثیر را بر سواد سلامت مخاطبان نشان داد. سواد سلامت محدود در طیف سنی 55 سال به بالا بیش ترین و در طیف سنی 35 تا 44 سال کم ترین میزان را داشت. در ضمن بیش ترین میزان سواد سلامت محدود در افراد با تعداد سال های تحصیل 1 تا 5 کم ترین میزان سواد سلامت محدود در افراد با تعداد سال های تحصیل 13 به بالا بود. یافته های این مطالعه همچنین نشان داد، منابع کسب اطلاعات سلامت مخاطبان به ترتیب عبارتند از: "رادیو و تلویزیون " 42%" ، پرسیدن از پزشک و کارکنان بهداشتی و درمانی " 40.6 % و " اینترنت" 32.9%. یافته های مطالعه نشان داد که حدود نیمی از افراد مورد مطالعه از سواد سلامت مطلوب برخوردار نیستند. متأسفانه این عدم برخورداری دقیقا در گروه های آسیب پذیر ملاحظه شد. حرکت به سوی عدالت در سلامت ایجاب می کند، ضمن شناسایی دقیق این گروه ها، ملاحظات لازم برای رفع این محدودیت و محرومیت به عمل آید.
کلمات کلیدی: سواد سلامت، مطالعه جمعیتی، ایران.
//]]>